Zestaw dla Lalek, fabryka fajansu, S. Mańczak, 1921-1936
- swiatporcelany0
- 14 lut
- 2 minut(y) czytania
Kolejny post który publikujemy wraz z Maciej Skrzypczak, o fabryce fajansu S. Mańczak 1921-1936
Dzisiaj o zestawie dla lalek
Zestawy dla lalek z Fabryka Fajansu S. Mańczak to niezwykły, dziś już rzadko spotykany rozdział w historii polskiej ceramiki.
Choć tworzone z myślą o dzieciach, w niczym nie ustępowały „dorosłym” wyrobom tej wytwórni – ani pod względem formy,
ani jakości wykonania.
Miniatura prawdziwego świata
W okresie międzywojennym ogromną popularnością cieszyły się zabawki, które odzwierciedlały codzienne życie dorosłych.
Wśród nich szczególne miejsce zajmowały miniaturowe serwisy obiadowe i kawowe dla lalek.
Produkowane we fabryce fajansu zestawy obejmowały filiżanki, spodki, talerzyki, dzbanki, cukiernice, mleczniki,
a czasem nawet niewielkie wazy czy półmiski. Były to wierne, proporcjonalnie zmniejszone kopie prawdziwych naczyń stołowych.
Dekoracje nawiązywały do klasycznych wzorów włocławskiego fajansu – ręcznie malowane motywy kwiatowe,
roślinne ornamenty, intensywne kobalty i charakterystyczna, lekko kremowa barwa szkliwa.
Każdy element był osobno zdobiony, co sprawiało, że nawet w miniaturze zachowywał indywidualny charakter.
Staranność wykonania
To, co wyróżnia zestawy dla lalek S. Mańczaka, to jakość. Nie były to masowe, uproszczone zabawki.
Formy odlewano i szkliwiono z taką samą dbałością jak pełnowymiarowe wyroby.
Widać to w detalach – cienkich uchwytach filiżanek, proporcjonalnych dzióbkach dzbanków,
precyzyjnie prowadzonych liniach dekoracji.
Dzięki tej solidności wiele kompletów przetrwało do naszych czasów, choć – co zrozumiałe – rzadko zachowują się w całości.
Miniaturowe elementy łatwo ulegały stłuczeniu, dlatego kompletne zestawy są dziś prawdziwą rzadkością.
Wychowanie przez zabawę
Warto pamiętać, że takie serwisy miały nie tylko walor estetyczny. W duchu epoki zabawa była również formą nauki
– dziewczynki od najmłodszych lat przygotowywano do roli „pani domu”. Organizowanie przyjęć dla lalek, nakrywanie
do stołu, dbanie o porządek – wszystko to odbywało się przy użyciu pięknych, ceramicznych miniatur.
Była to także pierwsza lekcja obcowania ze sztuką użytkową. Dzieci uczyły się rozpoznawać jakość, wzór, kolor i proporcje.
Dzisiejsza wartość kolekcjonerska
Obecnie zestawy dla lalek z Fabryki Fajansu S. Mańczak są obiektem zainteresowania kolekcjonerów dawnej ceramiki i zabawek.
Na ich wartość wpływa:
kompletność zestawu,
stan zachowania (brak wyszczerbień i pęknięć),
czytelne sygnatury,
rzadkość dekoracji.
Miniatury te łączą w sobie dwa światy kolekcjonerskie – ceramikę artystyczną i zabawki historyczne.
Dlatego coraz częściej pojawiają się na wystawach i aukcjach jako przykład wysokiego poziomu przedwojennego rzemiosła.
Małe przedmioty – wielka historia
Zestawy dla lalek S. Mańczaka są czymś więcej niż tylko zabawką sprzed lat. To świadectwo kultury materialnej,
estetyki epoki i umiejętności chodzieskich ceramików. W tych niewielkich filiżankach i
talerzykach zamknięta jest historia codzienności, marzeń i dziecięcej wyobraźni.
Jeśli w Państwa zbiorach znajdują się takie miniaturowe skarby – warto je pokazać, opisać i ocalić od zapomnienia.
Bo czasem to właśnie najmniejsze przedmioty opowiadają najpiękniejsze historie.
Jestem szczęśliwym posiadaczem 5 zestawów obiadowych , 2 kawowych 1 śniadaniowy i 1 zestaw toaletowy






Komentarze